Quy tắc 50/30/20

Cách sử dụng công cụ này

1. Nhập Thu nhập thực nhận hằng tháng: số tiền vào tài khoản sau khi trừ bảo hiểm và thuế.
2. Giữ Nhu cầu thiết yếu 50%, Nhu cầu mong muốn 30%, Tiết kiệm & trả nợ 20%, hoặc đổi sang tỷ lệ phù hợp bạn hơn.
3. Kiểm tra ba tỷ lệ cộng lại đúng 100%; nếu không, công cụ sẽ cảnh báo.
4. Đọc số tiền cho từng nhóm, số tiền tiết kiệm mỗi năm và tiền mong muốn mỗi tuần.

Quy tắc 50/30/20 nói gì

Quy tắc chia thu nhập thực nhận thành ba nhóm. Nhu cầu (50%) là những khoản bắt buộc như tiền nhà, ăn uống cơ bản, điện nước, đi lại, học phí, bảo hiểm và khoản nợ tối thiểu. Mong muốn (30%) là cà phê, đi chơi, mua sắm, giải trí. Tiết kiệm và trả nợ (20%) gồm quỹ dự phòng, đầu tư và trả nợ thêm.

Mỗi nhóm = Thu nhập × Tỷ lệ ÷ 100

• Thu nhập = số tiền thực nhận mỗi tháng
• Tỷ lệ = phần trăm bạn dành cho nhóm đó (nhu cầu, mong muốn, tiết kiệm)
• Tổng ba tỷ lệ nên bằng 100%

Điểm mạnh của quy tắc là đơn giản: bạn không cần theo dõi từng khoản chi mà chỉ cần giữ ba nhóm trong tỷ lệ mong muốn. Nhưng đây là điểm khởi đầu, không phải luật.

Ví dụ: thu nhập 15 triệu đồng mỗi tháng

Với 15.000.000 đồng, tỷ lệ 50/30/20 cho nhu cầu 7.500.000 đồng, mong muốn 4.500.000 đồng và tiết kiệm 3.000.000 đồng. Một năm bạn để dành 36.000.000 đồng, và tiền mong muốn mỗi tuần khoảng 1.038.462 đồng.

Nếu bạn ở thành phố lớn và tiền nhà chiếm nhiều, có thể chuyển sang 60/20/20: nhu cầu 9.000.000 đồng, mong muốn 3.000.000 đồng, tiết kiệm vẫn 3.000.000 đồng. Tiền tiết kiệm không đổi nhưng tiền mong muốn mỗi tuần giảm còn khoảng 692.308 đồng.

Dùng kết quả như thế nào

Hãy cộng chi tiêu thực tế của tháng trước vào từng nhóm rồi so với kết quả. Nếu nhu cầu vượt xa 50%, xem có cắt được nhà ở, điện thoại, bảo hiểm trùng hay gói đăng ký không dùng. Nếu mong muốn quá 30%, đặt hạn mức tuần như công cụ gợi ý.

Nên chuyển khoản tiết kiệm ngay khi nhận lương. Mục tiêu đầu tiên thường là quỹ khẩn cấp, sau đó là các mục tiêu dài hạn trong máy tính mục tiêu tiết kiệm.

Những sai lầm thường gặp

Sai lầm phổ biến là tính theo thu nhập trước thuế và bảo hiểm thay vì số thực nhận. Một lỗi khác là xếp những khoản không thiết yếu, như đăng ký truyền hình trả phí hay xe đắt, vào nhóm nhu cầu để đạt tỷ lệ cho đẹp.

Cũng đừng quên thu nhập không đều. Nếu làm tự do hay hưởng hoa hồng, hãy dùng mức thu nhập thấp của vài tháng gần đây làm cơ sở thay vì tháng cao nhất. Nếu đang trả nợ thẻ, hãy xem máy tính trả nợ thẻ tín dụng.

Giả định và giới hạn

Tỷ lệ 50/30/20 xuất phát từ bối cảnh tài chính cá nhân ở nước ngoài và không phù hợp với mọi người. Ở nơi nhà ở đắt, hoặc khi bạn phải hỗ trợ cha mẹ, con cái, phần nhu cầu có thể lên 60% hoặc hơn. Khi thu nhập cao, phần tiết kiệm có thể vượt 20%.

Công cụ chỉ chia tiền theo phần trăm; nó không biết hoàn cảnh cụ thể của bạn, không theo dõi chi tiêu thật và không phải lời khuyên tài chính. Hãy điều chỉnh tỷ lệ cho phù hợp và xem lại định kỳ.

Câu hỏi thường gặp